Werk van Typisch Pitti mei 2020: Wageningen University & Research – Smaakmissie Zuivel

Iedere maand schrijf ik een blogpost over één bijzonder educatief project, waaraan ik een bijdrage geleverd heb. In de blogpost van mei bespreek ik een project dat ik in de zomer van 2019 ontwikkeld heb in samenwerking met Wageningen University & Research. Leerlingen van groep 5 en groep 6 gaan op een missie: een zuivelmissie.

Juul is reisleidster. Ze neemt buitenlandse toeristen mee op een ‘Dairytour’: een toer over boerderijen, koeien, melk, kaas en vele andere melkproducten waar Nederland beroemd om is. Het is Juuls eerste keer dat zij de Dairytour geeft. Ze weet eigenlijk niet zoveel van het onderwerp. Kunnen de leerlingen Juul helpen?

De Smaakmissie Zuivel die ik ontwikkelde, hoort binnen een hele reeks missies. Wageningen University & Research heeft inmiddels meer dan tien verschillende missies voor alle doelgroepen binnen het basisonderwijs. Iedere Smaakmissie bestaat uit een introductie van de missie, lessen in de klas (met filmpjes en werkbladen), een excursie, een huiswerkopdracht en een kookopdracht.

In de Smaakmissie Zuivel helpen de leerlingen Juul en ontdekken tijdens die missie van alles over melkproducten. Binnen de lessen staat ook een excursie naar een melkveebedrijf op het programma. De lessenserie eindigt met een toetjesbuffet waarvoor de leerlingen hun ouders/verzorgers mogen uitnodigen.

Ik was betrokken bij het bedenken van het concept van de Smaakmissie Zuivel. Ik schreef alle teksten voor de zes online lessen, de werkbladen (16 stuks) en de handleiding voor de leerkracht. Daarnaast heb ik ook de filmscripts bedacht.


Titel lesmateriaal: Smaakmissie Zuivel
Periode: mei 2019 – augustus 2019
Opdrachtgever: Wageningen University & Research
Doelgroep: groep 5 en 6
Middelen: zes (gratis!) online lessen met filmpjes en printbare werkbladen, inclusief handleiding
Bijzonder: De Smaakmissies zijn een verdieping op de Smaaklessen. De Smaaklessen vormen een basispakket lessen voor de basisschool over gezonde voeding.
Meer informatie: https://www.smaaklessen.nl


 

Werk van Typisch Pitti april 2020: EDG Media – DNA-dialoog

Iedere maand schrijf ik een blogpost over één bijzonder educatief project, waaraan ik een bijdrage geleverd heb. Ook in deze bizarre coronacrisistijd gaat mijn werk door. Thuis blijf ik werken aan mooie, educatieve projecten. Voor de blogpost van deze maand heb ik weer een recent project uitgezocht. In samenwerking met EDG Media ontwikkelde ik een online les over de DNA-dialoog.

‘Ik ontwikkel een online les over de DNA-dialoog.’
‘Wat? Waarover gaat die les?’
Vraagtekens boven de hoofden van mijn familieleden en vrienden aan wie ik vertelde met welk project ik bezig was. Inderdaad: de DNA-dialoog. De online les gaat over het aanpassen van DNA in embryo’s, ook wel kiembaanmodificatie genoemd. De wetenschappelijke ontwikkelingen gaan op dit gebied heel erg snel. Met bepaalde technieken kunnen we in de toekomst misschien erfelijke ziekten of eigenschappen aanpassen in het embryo-DNA, nog voordat een kind geboren wordt. Wat vinden we hiervan? Is dat altijd wenselijk? Wanneer wel of wanneer niet? Een zeer interessante én relevante discussie die zeker de aandacht waard is.

De online les start met het opfrissen van basiskennis in de vorm van een interactieve quiz: wat is DNA? Waar bevindt zich het DNA? Wat is erfelijkheid?

Daarna krijgen de leerlingen uitleg over DNA-aanpassingen in embryo’s en welke toepassingen daarbij een rol kunnen spelen. Diverse afwisselende opdrachten helpen de leerlingen bij het vormen van hun mening in de DNA-dialoog. Ze verkennen hun eigen grenzen en krijgen begrip voor andere standpunten. De leraar heeft alleen een begeleidende rol. Want, ‘dé waarheid’ is er niet. Alle meningen tellen en mogen er zijn.

Ter afsluiting van de les krijgen de leerlingen een werkblad mee naar huis. Ze kunnen thuis met hun ouders/verzorgers een testje doen om hun kennis over deze les te delen.


Titel lesmateriaal: Knutselen met DNA – Kunnen we in de toekomst mensen ontwerpen?
Periode: november 2019 – januari 2020
Opdrachtgever: EDG Media
Doelgroep: groep 7 en 8 (po) en leerjaar 1 en 2 van het vmbo (vo)
Middelen: (gratis!) online les inclusief twee handleidingen (po en vo)
Bijzonder: In 2020 staat de DNA-dialoog centraal op verschillende data, plaatsen en manieren voor diverse doelgroepen. Overal worden Nederlanders uitgenodigd om mee te denken over dit belangrijke thema. Ook de mening van leerlingen telt. Bij enkele lesonderdelen wordt (anoniem) de feedback van de leerlingen verzameld. Deze gegevens worden toegevoegd aan de uitkomsten van andere gesprekken over de DNA-dialoog.
Meer informatie: dnadialoog.nl/lespakket


Wist je dat …
… de online les ook plusopdrachten bevat? Deze plusopdrachten zorgen voor verdiepingsstof, waardoor differentiatie mogelijk is.

Werk van Typisch Pitti maart 2020: Squla – adaptief rekenproject

Iedere maand schrijf ik een blogpost over één bijzonder educatief project, waaraan ik een bijdrage geleverd heb. Voor de blogpost van maart heb ik gekozen voor een recent project. Voor Squla werk ik (nog steeds) mee aan een groot rekenproject.

‘Spelen is de beste manier van leren,’ zegt Squla. Met de online materialen van Squla kunnen leerlingen op school én thuis op een leuke manier oefenen met alle basisschoolvakken. De online materialen van Squla zien er speels uit, maar de gedachten achter de materialen zijn zeer serieus …

In december 2019 veroverde ik een plekje in het rekenteam van Squla. Met een aantal collega’s maak ik opgaven voor nieuw materiaal van Squla. In 2017 verscheen een publicatie van SLO: Tussendoelen rekenen/wiskunde voor het primair onderwijs. In dit document staan rekendoelen (tussendoelen) die afgeleid zijn van de kerndoelen voor het rekenonderwijs. Kort gezegd zijn het heel specifieke doelen, die de algemene kerndoelen verduidelijken. Squla heeft zichzelf tot doel gesteld om rekenopgaven te maken bij al deze tussendoelen.

Extra mooi is, dat het online programma straks ‘adaptief’ werkt. Dat wil zeggen dat de sommen die een leerling maakt zich aanpassen aan het niveau van die specifieke leerling. Op basis van de resultaten die een leerling behaalt, bekijkt het programma welke sommen de leerling nodig heeft om nog te oefenen en/of om een stapje verder te kunnen.

Mijn eerste serie opgaven vielen in het SLO-domein ‘getallen – subdomein bewerkingen’. Ik maakte 210 (!) opgaven voor groep 6, 7 en 8 die gaan over bewerkingen met breuken. Hieronder een voorbeeld van een som voor groep 7.

Mijn tweede serie opgaven gingen over ‘delen met decimale getallen’. Voor groep 7 en 8 maakte ik 140 opgaven over dit onderwerp. Binnenkort zijn deze vragen allemaal online te vinden.

 


Titel lesmateriaal: Squla – project adaptief rekenen
Periode: december 2019 – heden
Opdrachtgever: Squla
Doelgroep: hele basisschool (ik werk aan de groepen 5 tot en met 8)
Middelen: online rekenopgaven
Bijzonder: In totaal worden er duizenden nieuwe rekenopgaven voor dit project gemaakt!
Meer informatie: squla.nl



Wist je dat …
… bij iedere rekenopgave een ‘wistjedatje’ hoort? Als een leerling een opgave heeft gedaan, verschijnt er een kort weetje. Vaak geeft dit ‘wistjedatje’ inzicht in de manier waarop de leerling de rekenopgave (ook) zou kunnen oplossen. Hierboven een voorbeeld van het wistjedatje bij de vraag over de kunstenaar (bovenaan deze blogpost).


 

Werk van Typisch Pitti, februari 2020: PRIMA – leerlijn anti-pestaanpak

Iedere maand beschrijf ik één bijzonder educatief project, waaraan ik een bijdrage geleverd heb, in een blogpost. In deel 2 van deze blogpostenserie vertel ik over PRIMA, de anti-pestaanpak voor de gehele basisschool.

Als een pestkop jou pest, dan zeg je: ‘Stop, hou op!’. Gemakkelijker gezegd, dan gedaan. Want, op welke toon zeg je dit? Boos en hard? Of zacht en rustig? En, hoe kunnen anderen aan jouw mimiek zien dat je het meent? Is je lichaamshouding geloofwaardig? Dat wil zeggen: sta je stevig en straal je zelfvertrouwen uit? Kortom, woorden alleen zijn vaak niet genoeg om pestgedrag te stoppen.

Dit is de reden dat ik voor VeiligheidNL korte scripts schreef voor zeventien filmpjes waarin leerlingen op school de hoofdrol spelen. Herkenbare (pest)situaties in woord én beeld, waardoor veel duidelijker wordt hoe pesten ontstaan, wat je ertegen kunt doen en hoe je dat kunt doen. Dat levert uitstekende resultaten op.

Experts van TNO en van de Hogeschool van Amsterdam gaven mij de benodigde achtergrondinformatie over effectieve manieren om pesten te voorkomen en te stoppen. Deze manieren verwerkte ik in de antipestlessen. Drie aspecten staan daarbij door de hele leerlijn centraal: het groepsproces, weerbaarheid en het stimuleren van prosociaal gedrag.

Door het maken van schriftelijke opdrachten (leerlingenboekjes voor de groepen 4 tot en met 8), door het spelen van diverse spelvormen (bijvoorbeeld rollenspellen en fysieke oefeningen) en door het kijken naar de filmpjes leren de leerlingen hoe zij een actieve rol kunnen spelen om pestgedrag uit te bannen. Iedereen heeft verantwoordelijkheid voor de sfeer in de groep.


  • Titel lesmateriaal: PRIMA – anti-pestprogramma voor het primair onderwijs
  • Jaren: januari 2017 – augustus 2017
  • Opdrachtgever: Stichting VeiligheidNL
  • Doelgroep: leerlijn voor gehele basisschool
  • Middelen: handleidingen voor leerkrachten, leerlingenboekjes voor groep 4 t/m 8, filmmateriaal vanaf groep 4. Acht lessen per leerjaar (inclusief twee herhalingslessen).
  • Bijzonder: PRIMA is een van de drie volledig erkende interventies op het gebied van pesten in Nederland (NJI: https://www.nji.nl/antipestprogramma). Met de speciaal ontwikkelde filmpjes als uniek kenmerk.
  • Meer informatie: veiligheid.nl

De gehele leerlijn: alle handleidingen en leerlingenboekjes


Een voorbeeld van prosociaal gedrag is elkaar complimenten geven. Hoe doe je dat? In ieder leerjaar oefenen de leerlingen om elkaar op creatieve en originele manieren te complimenteren. Zo geven de leerlingen van groep 5 elkaar ‘een handvol complimenten’. Vijf leerlingen schrijven elk één compliment op over een klasgenoot, op een getekende, papieren hand. De klasgenoot die deze ‘handvol complimenten’ ontvangt, plakt deze in zijn werkboekje.


Een voorbeeldpagina uit een leerlingenboekje

Werk van Typisch Pitti, januari 2020: Leren & Leven in het primair onderwijs

Met familie en vrienden praat ik natuurlijk wel eens over mijn werk. Wat ik doe? Ik ontwikkel educatief materiaal voor basisscholen en middelbare scholen in opdracht van diverse organisaties. Het gaat om unieke en doeltreffende educatieve producten, uiteenlopend van papieren lesboekjes met handleidingen, (bord)spellen, films tot divers onlinemateriaal.

Een vervolgvraag is soms: ‘Maar, wat doe je dan precies?’ Vaak krijgen belangstellenden een beter beeld van mijn dagelijkse werkzaamheden wanneer ik enkele concrete voorbeelden geef van projecten waaraan ik werk of in het verleden heb gewerkt.

Een collega zzp’er gaf mij laatst een tip: plaats af en toe eens een mooi voorbeeld van je werk op social media, zodat iedereen beter begrijpt wat jij nu precies doet. Wat een leuk idee! Veel dank, Irene Cécile.

2020, een nieuw jaar, begint voor mij met een nieuw voornemen. Ik zal dit jaar iedere maand één bijzonder educatief project, waaraan ik een bijdrage geleverd heb, uitlichten in een blogpost. Om zo geïnteresseerden een kijkje in mijn werkkamer te geven.

Deze maand start ik met de allereerste opdracht waarmee ik als zzp’er vier jaar geleden begon: het lesprogramma Leren & Leven. De methode is gericht op de gehele ontwikkeling (fysiek, cognitief, sociaal en emotioneel) van het kind. De lessen dragen bij aan de ontwikkeling van de unieke talenten van kinderen, om zo het beste uit iedereen te halen.

Promotiemateriaal voor basisscholen met serie proeflessen

 


Titel lesmateriaal: Leren & Leven in het primair onderwijs
Jaren: 2013 – maart 2017
Opdrachtgever: Stichting Leren & Leven
Doelgroep: leerlijn voor gehele basisschool
Middelen: logboeken voor leerlingen, uitgebreide handleidingen voor leerkrachten
Bijzonder: gebaseerd op Amerikaans lesmateriaal Positive Action
Meer informatie: https://lerenenleven.nl


Het werken aan het lesmateriaal Leren & Leven begon, toen ik werkte voor Zorn Uitgeverij. Ik mocht het Amerikaanse programma Positive Action vertalen naar een Nederlandse versie. Deze eerste versie was min of meer een een-op-eenvertaling. De latere versie, waaraan ik doorwerkte als zzp’er, was een veel vrijere variant. Alle onderwerpen van de lessen stonden ‘vast’. Hierbij hield ik mij aan de Amerikaanse methode. Bij de invulling van de lessen kon ik mijn creativiteit kwijt. De korte lessen (circa 20 minuten per les) zijn heel divers geworden. Ze bestaan uit vele verschillende werkvormen: (klassikale) gesprekken/discussies, poppenspelen, spelletjes, werkbladen, verhalen, gedichten, liedjes, filmpjes, (improvisatie)toneelspel, puzzels en nog veel meer.

Stukje uit een gedicht

Nog nooit werkte ik zo lang aan één project. (Ik maakte zeker meer dan 300 lessen!) Maar, het is de moeite waard. Het materiaal ziet er geweldig mooi uit. Ik ben trots op het resultaat!


‘Wanneer je positief denkt en doet, voel je je goed over jezelf. Er is altijd een positieve manier om iets te doen.’
(filosofie van Leren & Leven)


De zes thema’s van Leren & Leven

Ik bundelde alle gedichten die ik schreef voor Leren & Leven in één boekje

Voorbeeldpagina van een deel van een les

Deelthema’s groep 7/8

Kerstgevoel 2016

Mijn gevoel in de kerstvakantie van 2015 kan ik mij nog goed herinneren. Onzekerheid, twijfel, verdriet en machteloosheid, omdat de Zorn, de uitgeverij waarvoor ik werkte, in december 2015 failliet gegaan was en ik geen baan meer had.

Afgelopen jaar is er voor mij op werkgebied veel veranderd. In februari ben ik gestart met Typisch Pitti. In vergelijking met een jaar geleden is mijn decembergevoel nu totaal anders. Tevredenheid, trots, blijheid en vol moed, omdat ik in de afgelopen periode enkele, mooie opdrachten heb gekregen (zie tabje ‘projecten’), waaraan ik in 2017 met plezier verder werk!

Fijne feestdagen voor iedereen!

Nieuwe opdracht!

De komende weken ga ik keihard aan de slag voor Joyce de Haan-Kerssies. Voor de Scholen Combinatie Zoetermeer (hieronder vallen de scholen: Picasso Lyceum, Stedelijk College en Het Atrium) ontwikkelen we een introductiespel voor brugklassers. Het introductiespel bestaat uit drie delen met als doel de leerlingen een goede start te geven op hun nieuwe school. In augustus 2016 start een pilot!

Start van Typisch Pitti!

Precies een week voor mijn veertigste verjaardag start ik Typisch Pitti. Ik ben benieuwd wat de toekomst brengt.

Mijn knappe zoon Stach maakte mijn website. Het logo is ontworpen door mijn zusje. Zij werkt nog aan een professionele header. Ik verwacht deze op korte termijn bovenaan deze website te mogen plaatsen.

En nu? Aan de slag…!